Tehlike Sınıflarına Göre İSG Hizmetleri: Uşak Rehberi

Giriş

Türkiye’de işyerleri, iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına göre üç tehlike sınıfına ayrılmaktadır: az tehlikeli, tehlikeli ve çok tehlikeli. Bu sınıflandırma, işyerinin İSG yükümlülüklerini doğrudan etkiler. Bu yazıda, Uşak’ta faaliyet gösteren işletmelerin tehlike sınıflarına göre uyması gereken İSG gereksinimlerini detaylı olarak ele alacağız.

Tehlike Sınıfı Nasıl Belirlenir?

İşyerinin tehlike sınıfı, NACE Rev.2 sınıflamasındaki altı haneli koduna göre belirlenir. Bu kod, işletmenizin SGK kaydındaki faaliyet kodudur.

İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği, hangi NACE kodunun hangi tehlike sınıfında olduğunu belirler. Bu tebliğ, Resmi Gazete’de yayımlanmıştır ve ihtiyaç halinde güncellenebilir.

Tehlike Sınıfı Sorgulama

Tehlike sınıfınızı öğrenmek için:

1. SGK işyeri dosyanızdaki NACE kodunu bulun
2. Tebliğdeki listeyi kontrol edin
3. Veya Nokta Biz OSGB’ye danışın

Uşak’ta Yaygın Sektörlerin Tehlike Sınıfları

Az Tehlikeli Sektörler

• Toptan ve perakende ticaret (mağazalar)
• Büro ve idari işler
• Eğitim hizmetleri
• Mali müşavirlik, avukatlık
• Bilgisayar programcılığı
• Grafik tasarım, reklam ajansları
• Depolama ve lojistik (tehlikeli madde hariç)

Tehlikeli Sektörler

• Tekstil imalatı (dokuma, iplik, boyama)
• Gıda üretimi
• Mobilya imalatı
• Plastik ürünler imalatı
• Sağlık hizmetleri
• Restoran ve yemek hizmetleri
• Tarım ve hayvancılık

Çok Tehlikeli Sektörler

• İnşaat (bina, yol, köprü)
• Madencilik
• Metal döküm ve haddeleme
• Kimyasal madde üretimi
• Petrol ve gaz çıkarımı
• Patlayıcı madde üretimi

Tehlike Sınıfına Göre İSG Yükümlülükleri

1. İş Güvenliği Uzmanı Hizmet Süreleri

Tehlike Sınıfı	Süre (çalışan başına/ay)	Uzman Sınıfı
Az Tehlikeli	10 dakika	C, B veya A
Tehlikeli	20 dakika	B veya A
Çok Tehlikeli	40 dakika	Sadece A

Örnek Hesaplama:

Tekstil fabrikası (Tehlikeli), 100 çalışan: 100 x 20 dakika = 2000 dakika/ay = 33.3 saat/ay

İnşaat şantiyesi (Çok Tehlikeli), 50 çalışan: 50 x 40 dakika = 2000 dakika/ay = 33.3 saat/ay

2. İşyeri Hekimi Hizmet Süreleri

Tehlike Sınıfı	Süre (çalışan başına/ay)	Zorunluluk
Az Tehlikeli	5 dakika	10+ çalışan için
Tehlikeli	10 dakika	1+ çalışan için
Çok Tehlikeli	15 dakika	1+ çalışan için

3. İSG Eğitim Süreleri

Tehlike Sınıfı	Temel Eğitim	Yenileme Periyodu	Yenileme Süresi
Az Tehlikeli	8 saat	3 yılda bir	4 saat
Tehlikeli	12 saat	2 yılda bir	6 saat
Çok Tehlikeli	16 saat	Yılda bir	8 saat

4. Periyodik Muayene Süreleri

Tehlike Sınıfı	Muayene Periyodu
Az Tehlikeli	5 yılda bir
Tehlikeli	3 yılda bir
Çok Tehlikeli	Yılda bir

5. Risk Değerlendirmesi Yenileme

Tehlike Sınıfı	Yenileme Periyodu
Az Tehlikeli	6 yılda bir
Tehlikeli	4 yılda bir
Çok Tehlikeli	2 yılda bir

6. Ortam Ölçümleri Periyodu

Tehlike Sınıfı	Yenileme Periyodu
Az Tehlikeli	İhtiyaç halinde
Tehlikeli	2 yılda bir
Çok Tehlikeli	Yılda bir

7. İlk Yardımcı Sayısı

Tehlike Sınıfı	Çalışan Başına
Az Tehlikeli	Her 20 çalışan için 1
Tehlikeli	Her 15 çalışan için 1
Çok Tehlikeli	Her 10 çalışan için 1

Tehlike Sınıfına Göre Ek Yükümlülükler

Çok Tehlikeli İşyerlerinde Ek Gereksinimler

1. A Sınıfı Uzman Zorunluluğu

   • Sadece A sınıfı iş güvenliği uzmanı çalışabilir
   • B veya C sınıfı uzman yeterli değildir

2. İSG Kurulu Zorunluluğu

   • 50+ çalışanı olan tüm tehlike sınıflarında kurul zorunlu
   • Ancak çok tehlikeli işyerlerinde kurul daha sık toplanmalı

3. Tam Zamanlı Personel

   • 1000+ çalışanlı işyerlerinde tam zamanlı iş güvenliği uzmanı
   • 1000+ çalışanlı işyerlerinde tam zamanlı işyeri hekimi

4. Patlamadan Korunma Dokümanı

   • Patlayıcı ortam riski olan işyerlerinde PKD zorunlu

Tehlikeli İşyerlerinde Ek Gereksinimler

1. En Az B Sınıfı Uzman

   • B veya A sınıfı uzman görevlendirilebilir
   • C sınıfı uzman yeterli değildir

2. Daha Sık Eğitim

   • 2 yılda bir eğitim yenilemesi
   • Toplam 12 saat temel eğitim

Az Tehlikeli İşyerlerinde Kolaylıklar

1. C Sınıfı Uzman Yeterli

   • C, B veya A sınıfı uzman görevlendirilebilir

2. Daha Uzun Periyotlar

   • 3 yılda bir eğitim yenilemesi
   • 5 yılda bir periyodik muayene
   • 6 yılda bir risk değerlendirmesi yenilemesi

3. İşyeri Hekimi Muafiyeti

   • 10’dan az çalışanlı az tehlikeli işyerleri muaf

Özet Tablo: Tehlike Sınıflarına Göre Karşılaştırma

Konu	Az Tehlikeli	Tehlikeli	Çok Tehlikeli
İGU Süresi	10 dk/ay	20 dk/ay	40 dk/ay
İGU Sınıfı	C-B-A	B-A	Sadece A
İH Süresi	5 dk/ay	10 dk/ay	15 dk/ay
İH Zorunluluğu	10+ çalışan	1+ çalışan	1+ çalışan
Temel Eğitim	8 saat	12 saat	16 saat
Eğitim Yenileme	3 yıl	2 yıl	1 yıl
Muayene	5 yıl	3 yıl	1 yıl
Risk Değ.	6 yıl	4 yıl	2 yıl
İlk Yardımcı	1/20	1/15	1/10

Tehlike Sınıfı Değişikliği

İşyerinizin tehlike sınıfı şu durumlarda değişebilir:

1. Faaliyet Değişikliği

   • Ana faaliyet alanının değişmesi
   • NACE kodunun değişmesi

2. Mevzuat Değişikliği

   • Tebliğin güncellenmesi
   • Sınıflandırmanın değişmesi

Tehlike sınıfı değiştiğinde:

• İSG profesyonellerinin sınıfı kontrol edilmeli
• Hizmet süreleri yeniden hesaplanmalı
• Eğitim ve muayene periyotları güncellenmeli
• Risk değerlendirmesi gözden geçirilmeli

Maliyetler Nasıl Etkileniyor?

Tehlike sınıfı arttıkça:

• Hizmet süreleri uzar → Maliyet artar
• Eğitim süreleri uzar → Maliyet artar
• Muayene sıklığı artar → Maliyet artar
• A sınıfı uzman zorunluluğu → Maliyet artar

Ancak bu maliyetler, iş kazası ve meslek hastalığı maliyetlerinin yanında çok düşüktür. Ayrıca ceza riskini de düşürür.

Sonuç

Tehlike sınıfı, işyerinizin İSG yükümlülüklerini belirleyen en önemli faktörlerden biridir. Doğru tehlike sınıfını bilmek ve buna uygun hizmet almak hem yasal uyum hem de çalışan güvenliği açısından kritiktir.

Uşak’ta işyerinizin tehlike sınıfını öğrenmek ve size özel İSG hizmet planı için Nokta Biz OSGB ile iletişime geçin!